Jak czytać dane z pozwoleń radiowych UKE
Mapa na stacjebazowe.pl powstaje wyłącznie na podstawie publicznego rejestru Pozwoleń Radiowych prowadzonego przez UKE. Ten przewodnik tłumaczy, co dokładnie znajduje się w pojedynczym pozwoleniu, jak rozpoznać operatora i technologię oraz — co równie ważne — czego z tych danych odczytać nie można.
Czym jest UKE i czym jest pozwolenie radiowe
UKE to Urząd Komunikacji Elektronicznej — regulator rynku telekomunikacyjnego i pocztowego w Polsce. Jednym z jego zadań jest gospodarowanie częstotliwościami radiowymi: decydowanie, kto i na jakich warunkach może nadawać w danym zakresie fal.
Widmo radiowe to zasób ograniczony, więc niemal każde urządzenie nadające musi mieć podstawę prawną do emisji. Dla stacji bazowej jest nią pozwolenie radiowe — indywidualna decyzja administracyjna na konkretne urządzenie nadawcze w konkretnej lokalizacji. Legalnie działająca antena operatora ma więc swój wpis w rejestrze; stacja bez pozwolenia działać nie może, a UKE kontroluje emisje w terenie.
Rejestr Pozwoleń Radiowych jest jawny i bezpłatny — to z niego pobieramy dane do mapy. Nie tworzymy własnych pomiarów ani szacunków.
Co zawiera pojedyncze pozwolenie
Każde pozwolenie to zestaw ściśle określonych parametrów technicznych i formalnych. Najważniejsze pola wyjaśnia tabela niżej. Część z nich — lokalizację, operatora, częstotliwości, IdStacji i numer decyzji — zobaczysz też w dymku po kliknięciu punktu na mapie.
| Pole pozwolenia | Co oznacza |
|---|---|
| Numer decyzji | Unikalny identyfikator decyzji administracyjnej (litery, numer i rok). Pozwala odróżnić pozwolenia i śledzić ich zmiany czy przedłużenia. |
| Podmiot / operator | Pełna nazwa firmy, której wydano pozwolenie — po niej rozpoznaje się operatora (patrz niżej). |
| Lokalizacja i współrzędne | Adres instalacji i współrzędne geograficzne anteny — na ich podstawie punkt trafia na mapę. |
| Pasmo / częstotliwość | Zakres pracy urządzenia w MHz. Wskazuje pasmo (900, 1800, 2100, 3600 MHz) i pośrednio technologię. |
| Moc EIRP | Zastępcza moc promieniowana izotropowo (dBm lub W) — maksymalna dopuszczona w decyzji, nie chwilowa. |
| Azymut anteny | Kierunek głównego promieniowania sektora, w stopniach od północy (0–360°). Stacja ma zwykle kilka sektorów, np. 0°, 120°, 240°. |
| Pochylenie (tilt) | Kąt nachylenia wiązki w pionie (zwykle w dół). Wpływa na zasięg i to, jak blisko masztu trafia główna wiązka. |
| Wysokość zawieszenia | Wysokość środka anteny nad terenem. Wyżej — zwykle większy zasięg sektora. |
| Okres ważności | Data, do której pozwolenie obowiązuje. Potem decyzja jest przedłużana albo wygasa. |
Jak rozpoznać operatora po nazwie podmiotu
W rejestrze figurują oficjalne nazwy spółek, nie marki znane z reklam. Czterej operatorzy z własną infrastrukturą i własnymi pozwoleniami w Polsce to:
| Nazwa podmiotu w rejestrze | Marka handlowa |
|---|---|
| Orange Polska S.A. | Orange |
| T-Mobile Polska S.A. | T-Mobile, Heyah |
| P4 Sp. z o.o. | Play |
| POLKOMTEL Sp. z o.o. | Plus |
Najmniej oczywiste są dwa ostatnie wpisy: P4 Sp. z o.o. stoi za marką Play, a POLKOMTEL Sp. z o.o. za marką Plus. Operatorzy wirtualni (MVNO) — Mobile Vikings, Plush, Lycamobile — korzystają z cudzej infrastruktury i nie mają własnych pozwoleń, więc w rejestrze nie występują jako osobne podmioty.
Jak czytać oznaczenia technologii i pasma
Technologia i pasmo zapisywane są często łącznie, w skrócie. Sama częstotliwość podpowiada generację sieci, choć nie zawsze jednoznacznie — to samo pasmo bywa używane różnie, a operatorzy przenoszą pasma między technologiami (refarming). Przykłady:
- GSM900 — 2G (GSM) w paśmie 900 MHz.
- GSM1800 / DCS1800 — 2G w paśmie 1800 MHz.
- UMTS2100 — 3G (UMTS/HSPA) w paśmie 2100 MHz. Operatorzy wyłączają już 3G, a zwolnione 2100 MHz przeznaczają pod LTE i 5G — takich wpisów będzie ubywać.
- LTE800, LTE1800, LTE2600 — 4G (LTE) w odpowiednich pasmach.
- 5G 3600 — 5G NR w paśmie 3,6 GHz (3,4–3,8 GHz, tzw. C-band), kluczowym pasmie pojemnościowym 5G w miastach. Każdy z czterech operatorów ma tu własny przydział; 5G działa też m.in. w 700 MHz (większy zasięg).
Liczba przy oznaczeniu to częstotliwość w MHz. Niższe pasma (700, 800, 900) mają większy zasięg i lepiej przenikają ściany; wyższe (2100, 2600, 3600) dają dużą przepustowość kosztem zasięgu, więc wymagają gęstszej sieci. Pełne zestawienie: pasma częstotliwości w Polsce.
Ograniczenia danych — czego rejestr nie mówi
Rejestr UKE jest wiarygodny, ale specyficzny. Jego granice:
- Pozwolenie to nie pomiar. Wpis mówi, że operator ma prawo do emisji o danych parametrach — nie czy antena akurat nadaje ani z jaką mocą faktycznie pracuje (EIRP to wartość maksymalna).
- Pozwolenie ≠ antena zamontowana tu i teraz. Instalacja bywa dopiero planowana, czasowo wyłączona albo właśnie przebudowywana.
- Opóźnienia w rejestrze. Wydanie, zmiana czy wygaszenie decyzji zajmują czas — nowa stacja pojawia się z poślizgiem, a wygaszona chwilę jeszcze figuruje.
- Brak pomiarów PEM w terenie. Rejestr opisuje parametry urządzenia, nie natężenie pola pod masztem. Wyniki pomiarów pól elektromagnetycznych gromadzi osobny system SI2PEM (Instytut Łączności). Temat zdrowotny i pomiarowy omawiamy w artykule czy stacje bazowe są szkodliwe.
- Wiele wpisów w jednym punkcie. Jedna lokalizacja skupia zwykle kilka pozwoleń — różne sektory, pasma, technologie, często kilku operatorów. Jeden punkt na mapie to zazwyczaj wiele decyzji.
Dane UKE świetnie nadają się do sprawdzenia, kto i na jakich pasmach ma prawo nadawać w Twojej okolicy. Po mapie i filtrach prowadzi przewodnik po interfejsie.